Прошло совещание по защите прав малого и среднего бизнеса в судебной системе. Сот жүйесінің шағын мен орта кәсіпкерлікті қорғау жөнінде селекторлық кеңес өтті

Сегодня Председатель Верховного Суда Кайрат Мами провел селекторное совещание с участием председателя Правления Национальной палаты предпринимателей Казахстана Аблая Мырзахметова, председателя надзорной судебной коллегии по гражданским и административным делам Верховного Суда Елис Абдыкадыров и судей Верховного Суда.

Посредством видеоконференсвязи в работе совещания приняли участие судьи местных судов и руководители региональных филиалов НПП.

Судьи и предприниматели обсудили вопросы исполнение поручений, озвученных Президентом Н.Назарбаевым в ходе встречи с К.Мами, прошедшей 14 августа т.г..

Начиная совещание К.Мами, отметил, что Глава государства в ходе встречи отметил особое место судебной системы в защите прав субъектов малого и среднего бизнеса, инвесторов. Главой государства даны поручения совершенствовать работу межрайонных экономических судов, повысить качество работы отечественных судов по разрешению споров предпринимателей, в том числе, иностранных и национальных инвесторов.

«Данное  селекторное совещание проводится совместно с представителями Национальной палаты предпринимателей с целью  обсудить имеющиеся в этой сфере проблемные вопросы и выработать меры по реализации поручения Главы государства», - подчеркнул Председатель Верховного Суда, обращаясь к предпринимателям.

О взаимодействии предпринимателей с судами и перспективах по усилению работы рассказал председатель правления НПП Аблай Мырзахметов.

О работе специализированных экономических судов, вопросах, возникающих при рассмотрении дел в сфере защиты прав предпринимателей, в том числе иностранных инвесторов выступил председатель надзорной судебной коллегии по гражданским и административным делам Верховного Суда Елис Абдыкадыров.

В истекшем полугодии максимальное количество рассмотренных гражданских дел приходится на экономические суды города Алматы и Южно-Казахстанской области. Об особенностях рассмотрения экономических споров выступили председатели Алматинского городского суда Акжан Ештай и апелляционной судебной коллегии по гражданским и административным делам Южно-Казахстанского областного суда Мадияр Балкен.

На совещании выступил также председатель Атырауского областного суда Мухтар Смагулов. В данном регионе сосредоточена основная масса иностранных компаний, работающих в нефтегазовой отрасли.  М.Смагулов рассказал о состоянии судебной практики по делам с участием таких компаний, имеющихся проблемах и  мерах по их разрешению.

В ходе обсуждения было отмечено, что во взаимоотношениях судов  предпринимательства имеются и определенные проблемы, связанные, в том числе, с несовершенством законодательства. К примеру, на эффективность правовых рамок в оспаривании действий государственных органов влияет и отсутствие самостоятельного административного процессуального кодекса.

«Думаю, такой закон не за горами. Как вы знаете, Верховному Суду поручена его разработка. В настоящее время нами подготовлен проект  Концепции АПК, проводятся другие необходимые мероприятия, соответствующие поручения будут даны местным судам. Призываю и Национальную палату не оставаться в стороне от работы над этим важным для правового поля  страны  нормативным актом», - сказал К.Мами.

В ходе совещания была затронута тема по созданию третейских судов. Поручение Главы государства по формированию законодательной, организационной и материально-технической базы их функционирования реализуется Палатой совместно с другими заинтересованными органами. Разрабатывается соответствующий законопроект.

К.Мами, подчеркнул состоявшийся конструктивный диалог по актуальным вопросам практики рассмотрения гражданских дел, где сторонами или одной из сторон выступают представители бизнеса, иностранные компании. В частности, Председатель Верховного Суда отметил: «Защите предпринимательства Глава государства уделяет  особое личное внимание. Определяющую роль в этом играет судебная система. Поэтому основные задачи судов – качественное и своевременное рассмотрение гражданских дел указанной категории в регионах, повышение эффективности работы  экономических  судов».

В целом участники совещания отметили, что качественная реализация поручений Президента страны, направленных на надежную защиту  прав и  интересов  предпринимателей и иностранных инвесторов можно обеспечить только совместными усилиями.

Бүгін Жоғарғы Сот Төрағасы Қайрат Мәми Қазақстанның Ұлттық кәсіпкерлер палатасы басқармасының төрағасы Абылай Мырзахметовтің, Жоғарғы Соттың азаматтық және әкімшілік істер жөніндегі қадағалаушы сот алқасының төрағасы Еліс Әбдіқадыровтің және Жоғарғы Сот судьяларының қатысуымен селекторлық кеңес өткізді.

Кеңес жұмысына бейнебайланыс арқылы жергілікті соттар судьялары мен Ұлттық кәсіпкерлер палатасының өңірлік филиалдарының басшылары қатысты.

Судьялар мен кәсіпкерлер биылғы жылғы 14 тамызда Президент Н.Назарбаевтың Қ.Мәмиді қабылдауы барысында айтылған тапсырмаларды орындау мәселелерін талқылады.

Кеңес жұмысын аша отырып Қ. Мәми  кездесу барысында Мемлекет басшысы шағын және орта бизнес субъектілері мен инвесторлардың құқықтарын қорғауда сот жүйесінің айрықша орын алатынын атап өткендігін айтты. Елбасы ауданаралық экономикалық соттардың жұмысын жетілдіруді, кәсіпкерлердің, соның ішінде, шетелдік және отандық инвесторлардың  дауларын шешу жөнінде отандық соттардың жұмыс сапасын арттыру туралы тапсырма берді.

Кәсіпкерлерге қарата айтқан сөзінде Жоғарғы Сот Төрағасы «Бүгінгі селекторлық кеңесті осы саладағы түйткілді мәселелерді талқылап, Мемлекет басшысының тапсырмасын іске асыру шараларын пысықтау мақсатында Ұлттық кәсіпкерлер палатасының өкілдерімен бірлесіп өткізуді жөн көрдік», – деді.

Ұлттық кәсіпкерлер палатасы басқармасының төрағасы Абылай Мырзахметов кәсіпкерлердің соттармен өзара іс-қимылы және осы бағыттағы жұмысты күшейту мақсатында алға қойған жоспарлары туралы айтты.

Жоғарғы Соттың азаматтық және әкімшілік істер жөніндегі қадағалаушы сот алқасының төрағасы Еліс Әбдіқадыров мамандандырылған экономикалық соттардың жұмысы, кәсіпкерлердің, соның ішінде шетелдік инвесторлардың құқықтарын қорғау саласындағы істерді қарау барысында туындайтын мәселелер туралы баяндады.

Өткен жартыжылдықта қаралған азаматтық істердің басым бөлігі Алматы қаласы мен Оңтүстік Қазақстан облысының экономикалық соттарына тиесілі. Экономикалық дауларды қараудың ерекшеліктері туралы Алматы қалалық сотының төрағасы Ақжан Ештай және Оңтүстік Қазақстан облыстық сотының азаматтық және әкімшілік істер жөніндегі апелляциялық сот алқасының төрағасы Мадияр Балкен айтып өтті.

Кеңесте Атырау облыстық сотының төрағасы Мұхтар Смағұлов та сөз сөйледі. Бұл өңірде мұнай-газ саласында жұмыс істейтін шетелдік компаниялардың басым бөлігі шоғырланған. М.Смағұлов мұндай компаниялардың қатысуымен қаралатын істер бойынша сот тәжірибесінің жай-күйі, туындайтын түйткілдер және оларды шешудің жолдарын айтты.

Талқылау барысында соттардың кәсіпкерлермен өзара қарым-қатынастарында белгілі-бір түйткілдердің бары және олардың бірқатары заңнаманың жетілмегендігімен байланысты екені атап өтілді. Мәселен, мемлекеттік органдардың іс-әрекетіне шағым түсірудегі құқықтық шаралардың тиімділігіне Әкімшілік іс жүргізу кодексінің болмауы өз әсерін тигізбей қоймайды.

«Біздіңше, мұндай заңды қабылдайтын күн де алыс емес. Өздеріңізге мәлім, осы заңды әзірлеу Жоғарғы Сотқа тапсырылды. Қазіргі уақытта Әкімшілік іс жүргізу кодексінің тұжырымдамасы әзірленді, басқа да қажетті іс-шаралар қолға алынып, жергілікті соттарға тиісті тапсырмалар берілді. Еліміздің құқықтық кеңістігі үшін маңызды осы нормативтік актіні әзірлеу жұмысынан Ұлттық кәсіпкерлер палатасын қалыс қалмауға шақырамын» - деді Қ.Мәми.

Кеңес барысында аралық соттар құру мәселесі де талқыланды. Аралық соттардың заңнамалық, ұйымдастырушылық және материалдық-техникалық базасын қалыптастыру жөніндегі Мемлекет басшысының тапсырмасын Ұлттық палата басқа да мүдделі органдармен бірлесіп іске асыруда. Тиісті заң жобасы да әзірленуде.

Қ.Мәми бизнес өкілдерімен және шетелдік компанияның өкілі саналатын тараптармен азаматтық істерді қарау тәжірибесінің өзекті мәселелері бойынша сындарлы әңгіме өрбігеніне тоқталды. Атап айтқанда, Жоғарғы Сот Төрағасы: «Мемлекет басшысы кәсіпкерлікті қорғау үшін айрықша назар аударып келеді. Осы ретте айқындаушы рөлді сот жүйесі атқарады. Сондықтан да соттардың негізгі міндеті – өңірлерде аталған санаттағы азаматтық істерді сапалы әрі уақытылы қарау, экономикалық соттар жұмысының тиімділігін арттыру», - деді.

Жалпы алғанда кеңеске қатысушылар Мемлекет басшысының кәсіпкерлер мен шетелдік инвесторлардың құқықтары мен мүдделерін қорғауға бағытталған тапсырмаларын сапалы іске асыруды бірлескен жұмыстың нәтижесінде ғана қамтамасыз етуге болатындығын атап өтті.